हाम्रो पुराणमा एउटा गहिरो सन्देश दिने कथा छ-रत्नाकरको कथा। रत्नाकर जङ्गलमा बस्ने डाकु थिए। उनी यात्रुहरूलाई लुट्थे, कहिलेकाहीँ मार्थे पनि। उनी सोच्थे,“म यो सबै आफ्नो परिवारका लागि गरिरहेको छु।”

एक दिन उनको भेट ऋषि नारदसँग भयो। नारदले उनलाई एउटा सरल प्रश्न सोधे,“तिमीले आफ्ना परिवारका लागि भन्दै यति धेरै पाप गरिरहेका छौ। के तिम्रो परिवारले पनि तिम्रो पापको परिणाम साझेदारी गर्छन् त?”

रत्नाकरलाई लाग्यो-पक्कै गर्छन्। आखिर उनले सबै कुरा परिवारकै लागि गरेका थिए।

नारदले भने,“घर गएर सोध।”

रत्नाकर घर गए। उनले आफ्नी पत्नीलाई सोधे, “म जे लुटपाट र हिंसा गरिरहेको छु, त्यो तिमीहरूकै लागि हो। के तिमी मेरो पापको परिणाम पनि सँगै भोग्न तयार छौ?”

पत्नीले स्पष्ट जवाफ दिइन्,“परिवार पाल्नु तिम्रो कर्तव्य हो। तर तिमीले गरेको पापको परिणाम हामी किन भोग्ने?”

यो उत्तरले रत्नाकरलाई गहिरो झट्का दियो।

त्यसपछि उनले आफ्नो जीवन परिवर्तन गरे। तपस्या गरे। पछि उनी महर्षि वाल्मीकि बने-रामायणका रचनाकार।

यो कथा आजको राजनीति बुझ्न पनि धेरै उपयोगी छ।

सत्ता हुँदा नेताहरू वरिपरि धेरै मानिसहरू हुन्छन्।

कार्यकर्ता, समर्थक, प्रशंसक-सबै हुन्छन्। उनीहरू नेता ठीक भए पनि ताली बजाउँछन्, गलत भए पनि ताली बजाउँछन्। किनकि उनीहरूलाई त्यसबाट फाइदा हुन्छ।

तर जब सत्ता जान्छ, जब चुनाव हारिन्छ, जब जनताले प्रश्न गर्न थाल्छन्-त्यही मानिसहरू हराउँछन्।

त्यसपछि धेरै नेता छक्क पर्छन्,“हिजोसम्म मेरो वरिपरि रहनेहरू कहाँ गए?”

“मेरो लागि नारा लगाउनेहरू किन चुप भए?”

उत्तर सरल छ-पापको परिणामको साझेदार कोही हुँदैन।

मानिसहरू लाभका लागि साथ दिन सक्छन्।

तर जब परिणाम भोग्ने बेला आउँछ, सबै आफ्नो बाटो लाग्छन्।

राजनीतिमा पनि यही हुन्छ। गलत निर्णय, भ्रष्टाचार, अहङ्कार वा जनताको विश्वासको दुरुपयोग गरियो भने, त्यसको परिणाम अन्ततः नेताले नै भोग्नुपर्छ।

रत्नाकरले समयमै यो सत्य बुझे। त्यसैले उनी बदलिन सके।

आजका नेताहरूले पनि यो कुरा बुझ्न जरुरी छ-सत्ता हुँदा साथ दिने धेरै हुन्छन्, तर परिणाम भोग्ने बेला मान्छे एक्लै हुन्छ।

किनकि:

पापको परिणामको साझेदार कोही हुँदैन।